Frisdrinkers kiezen steeds bewuster én gevarieerder

Een frisse drank wordt steeds bewuster gekozen. Nederlanders kijken niet alleen naar wat zij lekker vinden, maar ook naar het suiker- en caloriegehalte, de ingrediënten en het moment waarop zij iets drinken. Tegelijkertijd ervaren consumenten dat er steeds meer te kiezen valt. Dat blijkt uit het Nationale Frisse Dranken Onderzoek 2026, uitgevoerd door Ruigrok in opdracht van FWS.

Frisse dranken zijn breed ingeburgerd: 94% van de volwassen Nederlanders drinkt wel eens een frisdrank, vruchtensap of -drank, mineraal- of bronwater, water met een smaakje, limonade of energiedrank. Voor het onderzoek zijn de antwoorden van 931 frisdrinkers van 18 jaar en ouder gewogen en geanalyseerd. Daarnaast zijn jongeren vanaf 14 jaar ondervraagd om verschillen tussen generaties zichtbaar te maken.

Light en zero worden het vaakst gedronken

De Nederlandse consument beperkt zich niet tot één soort drank. Bijna twee derde van de frisdrinkers, 63%, drinkt wel eens light- of zero-frisdrank. Daarna volgen mineraal- en bronwater met 55% en vruchtensappen en -dranken met 52%. Zowel regular frisdrank als limonadesiroop wordt door de helft van de frisdrinkers wel eens gedronken. Water met een smaakje komt uit op 34% en energiedrank op 20%.

De cijfers laten zien hoe breed het repertoire van de sector tegenwoordig is. Afhankelijk van het moment kan de keuze van consumenten vallen op water, sap, een light- of zero-frisdrank of juist een regular variant.

Smaak blijft belangrijk, maar is niet het enige criterium

Maar liefst 77% van de frisdrinkers kiest wel eens bewust voor een specifieke drank. Daarbij wordt veel gelet op het suikergehalte: 62% van de bewuste kiezers kijkt of een drank minder of geen suiker bevat. Ook het ontbreken van alcohol speelt een belangrijke rol, genoemd door 41%. Verder let 19% op natuurlijke ingrediënten en 18% op de afwezigheid van cafeïne.

Smaak blijft ook een doorslaggevende factor. Van de frisdrinkers die bewust kiezen, doet 54% dit omdat zij de betreffende drank lekkerder vinden. Gezondheid wordt door 44% genoemd en 37% kiest een drank omdat deze minder calorieën bevat. Een kwart ziet een drank ook als een verwenmoment. Wat vrienden, familie of anderen drinken, is veel minder bepalend: slechts 6% noemt de keuze van vrienden of familie en 4% de populariteit van een drank als reden.

Consument ziet meer smaken en meer keuze in suikergehalte

De veranderingen in het schap blijven niet onopgemerkt. Bijna acht op de tien frisdrinkers zien dat het aanbod de afgelopen jaren is uitgebreid. Meer dan de helft ziet vooral meer keuze in suikergehalte, bijvoorbeeld tussen regular, light en zero. Een vrijwel even grote groep ziet meer variatie in smaken. Ook de keuze uit dranken met of zonder cafeïne en uit verschillende verpakkingsgroottes is volgens consumenten gegroeid.

"Consumenten laten duidelijk zien dat zij keuzevrijheid waarderen", aldus FWS-directeur Robert Seegers. "De vraag naar variatie in smaak en suikergehalte groeit en producenten hebben daar de afgelopen jaren vol op ingezet. Daardoor is het aanbod flink verbreed en kunnen consumenten gemakkelijker een frisdrank kiezen die past bij hun persoonlijke voorkeur. Zo kan iedereen per moment een bewuste keuze maken voor een drankje met of zonder suiker."

Iedere generatie maakt andere keuzes

De voorkeuren verschillen duidelijk per levensfase. Generatie Z drinkt relatief vaak regular frisdrank, water met een smaakje, limonade en energiedrank. Millennials zijn juist de grootste light- en zerodrinkers: 69% drinkt deze varianten. Zij letten bij hun keuze bovendien vaker dan andere generaties op cafeïne.

Babyboomers drinken veel categorieën minder vaak, maar maken binnen hun assortiment juist zeer bewuste keuzes. Van hen let 72% bij een bewuste drankkeuze op minder of geen suiker. Ook kiezen zij vaker dan jongere generaties voor een drank vanwege het lagere aantal calorieën.

Het onderzoek laat daarmee een gevarieerd drankenlandschap zien. Smaak blijft belangrijk, maar consumenten wegen steeds meer kenmerken mee. De ene keer kiezen zij voor minder suiker of calorieën, de andere keer voor water, een alcoholvrij alternatief of juist een bewust verwenmoment. Het groeiende aanbod maakt het mogelijk om voor ieder moment een passende keuze te maken.

Over het onderzoek

Het Nationale Frisse Drankenonderzoek, uitgevoerd door onderzoeksbureau Ruigrok Netpanel in opdracht van FWS, wordt tweejaarlijks uitgevoerd. De doelgroep voor dit onderzoek bestaat uit Nederlanders die minimaal één keer per maand fris drinken. Frisse dranken is de verzamelnaam voor: frisdrank regular, frisdrank light/zero, vruchtensappen/-dranken, mineraal-/bronwater, water met een smaakje, limonadesiroop aangelengd met water en energiedrank. Deze steekproef is representatief naar geslacht, leeftijd en opleidingsniveau. In totaal hebben 1.044 Nederlanders deelgenomen aan het onderzoek. Hiervan waren 831 Nederlanders ouder dan 18 jaar en 213 Nederlanders tussen de 14 en 22 jaar oud (Generatie Z). Het volledige rapport wordt binnenkort gepubliceerd.